Spółgłoska nosowa z retrofleksją
Numer IPA 117
ɳ
Jednostka znakowa ɳ
Unikod U+0273
UTF-8 (hex) c9 b3
Inne systemy
X-SAMPA n`
Kirshenbaum n.
Alfabet Braille'a ⠲⠝
Przykład
informacje • pomoc

Spółgłoska nosowa z retrofleksją – rodzaj dźwięku spółgłoskowego występujący w językach naturalnych. W międzynarodowej transkrypcji fonetycznej IPA oznaczanej symbolem: [ɳ].

Artykulacja

Opis

W czasie artykulacji podstawowego wariantu [ɳ]:

  • modulowany jest prąd powietrza wydychanego z płuc, czyli jest to spółgłoska płucna egresywna
  • Mimo iż dochodzi do zablokowania przepływu powietrza przez tor ustny jamę ustną, podniebienie miękkie jest opuszczone i powietrze uchodzi przez nos – jest to spółgłoska nosowa
  • prąd powietrza w jamie ustnej przepływa ponad całym językiem lub przynajmniej powietrze uchodzi wzdłuż środkowej linii języka – jest to spółgłoska środkowa
  • czubek języka dotyka podniebienia twardego – jest to spółgłoska z retrofleksją
  • wiązadła głosowe periodycznie drgają, spółgłoska ta jest dźwięczna

Warianty

Można wyróżnić zasadniczo dwa typy retrofleksji:

  • artykulację apikalno-postalweolarną – koniuszek języka zostaje uniesiony ku górze i zbliża się (ew. styka) z obszarem tuż za dziąsłami,
  • artykulację subapikalno-prepalatalną – przód języka wygina się ku górze i do tyłu, tak że spodnia część języka zbliża się (ew. styka) z początkowym odcinkiem podniebienia twardego.

Przykłady

Terminologia

Spółgłoska z retrofleksją to inaczej szczytowa lub cerebralna.

Wargowe Przedniojęzykowe Pod­nie‐
bienne
Tylnojęzykowe Gar‐
dłowe
Nagło‐
śnio­we
Krta‐
niowe
Dwu‐
wargowe
War‐
gowo‐
zębowe
Zębowe Dzią‐
sło­we
Zadzią‐
słowe
Re­tro‐
fle­ksyjne
Miękko‐
podnie‐
bienne
Języcz‐
kowe
Nosowe    m    ɱ        n    ɳ    ɲ    ŋ    ɴ  
U
s
t
n
e
Ś
r
o
d
k
o
w
e
Zwarte p b t d ʈ ɖ c ɟ k ɡ q ɢ   ʡ ʔ  
Szczelinowe ɸ β f v θ ð s z ʃ ʒ ʂ ʐ ç ʝ x ɣ χ ʁ ħ ʕ ʜ ʢ h ɦ
Półotwarte    β̞    ʋ    ð̞    ɹ    ɻ    j    ɰ      
  Drżące    ʙ    r    *    ʀ    *  
Uderzeniowe    *    ѵ    ɾ    ɽ          *  
B
o
c
z
n
e
Boczne szczelinowe ɬ ɮ *    *    *       
Boczne półotwarte    l    ɭ    ʎ    ʟ  
Boczne uderzeniowe      ɺ    *    ʎ̯    ʟ̆    
Podwójna artykulacja i koartykulacja
ʍ w ɥ ɕ ʑ ɧ ɫ
Zwarto-szczelinowe
pf ʦ

ʣ

ʧ

ʤ

ʨ

ʥ

kx
Mlaski
ʘ ǀ ǃ ǂ ǁ  
Glottalizowane: iniektywne
ɓ ɗ ʄ ɠ ʛ  
Glottalizowane: ejektywne



Witaj

Uczę się języka hebrajskiego. Tutaj go sobie utrwalam.

Źródło

Zawartość tej strony pochodzi stąd.

Podziel się