Internetowa Encyklopedia „Wiki”

Brochis


Brochis – rodzaj słodkowodnych ryb sumokształtnych z rodziny kiryskowatych (Callichthyidae). W swoim badaniu nad podrodziną Corydoradinae z 2003 roku Marcelo R. Britto włączył go do rodzaju Corydoras[2], choć przez niektórych badaczy dalej uznawany był za odrębny takson, co ostatecznie potwierdziły wyniki badań morfologicznych i molekularnych opublikowane w 2024 roku. Ponadto, autorzy obecnej klasyfikacji poszerzyli rodzaj o nowe gatunki, pierwotnie przypisywane do Corydoras[3].

Opis

Kirysek świńskopyski (B. multiradiata)
Brochis pantanalensis
Kirysek zmienny (B. imitator)
Brochis bethanae

Gatunki z rodzaju Brochis charakteryzuje obecność ząbkowania na krańcach płetw piersiowych oraz płetwy grzbietowej, które skierowane jest w dół (wyjątkiem B. difluviatilis). Ponadto, ich ciała są zazwyczaj krępe, płetwy grzbietowe dość wysokie, a pyszczki wydłużone i płaskie, zwłaszcza w przypadku podgrupy 1 i 4[3].

Klasyfikacja

Zgodnie z rewizją Corydoradinae z 2024, część gatunków wcześniej należących do rodzaju Corydoras przeniesiono do Brochis. Rodzaj podzielono na 4 podgrupy zrzeszające gatunki ze względu na bliskość pokrewieństwa[3].

Do rodzaju zalicza się następujące gatunki[3][4][5][6][7]:

  • Podgrupa 1
    • Brochis britskii Nijssen & Isbrücker, 1983 – kirysek olbrzymi[8]
    • Brochis multiradiata Orcés V., 1960 – kirysek ryjkonosy[9]
    • Brochis splendens Castelnau, 1855 – kirysek szmaragdowy[10]
  • Podgrupa 2
    • Brochis costai Ottoni, Barbosa & Katz, 2016
    • Brochis difluviatilis Britto & Castro, 2002
    • Brochis garbei Ihering, 1911
  • Podgrupa 3
    • Brochis geryi Nijssen & Isbrücker, 1983 – kirysek boliwijski[9]
    • Brochis pantanalensis Knaack, 2001
    • Brochis reticulata Fraser-Brunner, 1938 – kirysek siatkowany[9]
    • Brochis sodalis Nijssen & Isbrücker, 1986
  • Podgrupa 4
    • Brochis agassizii Steindachner, 1876 – kirysek Agassiza
    • Brochis amandajanea Sands, 1995 – kirysek siodłaty[9]
    • Brochis ambiacus Cope, 1872 – kirysek jaguarowy[9]
    • Brochis approuaguensis Nijssen & Isbrücker, 1983
    • Brochis arcuata Elwin, 1939 – kirysek strumieniowy
    • Brochis bethanae Bentley, Grant & Tencatt, 2021
    • Brochis bifasciata Nijssen, 1972
    • Brochis brittoi Tencatt & Ohara, 2016
    • Brochis condiscipulus Nijssen & Isbrücker, 1980 – kirysek plamooki[9]
    • Brochis crimmeni Grant, 1998
    • Brochis cryptica Sands, 1995
    • Brochis delphax Nijssen & Isbrücker, 1983
    • Brochis deweyeri Meinken, 1957
    • Brochis ephippifer Nijssen, 1972
    • Brochis gomezi Castro, 1986 – kirysek Gomeza[9]
    • Brochis haraldschultzi Knaack, 1962 – kirysek wspaniały
    • Brochis heteromorphus Nijssen, 1970
    • Brochis imitator Nijssen & Isbrücker, 1983 – kirysek zmienny[9]
    • Brochis incolicana Burgess, 1993 – kirysek plamistopasy[9]
    • Brochis isbrueckeri Knaack, 2004
    • Brochis lamberti Nijssen & Isbrücker, 1986
    • Brochis leopardus Myers, 1933
    • Brochis noelkempffi Knaack, 2004
    • Brochis ornata Nijssen & Isbrücker, 1976
    • Brochis orphnopterus Weitzman & Nijssen, 1970
    • Brochis pinheiroi Dinkelmeyer, 1995
    • Brochis pulchra Isbrücker & Nijssen, 1973 – kirysek białopłetwy[9]
    • Brochis robineae Burgess, 1983 – kirysek smugopłetwy[9]
    • Brochis robusta Nijssen & Isbrücker, 1980
    • Brochis seussi Dinkelmeyer, 1996
    • Brochis spectabilis Knaack, 1999
    • Brochis sychri Weitzman, 1960 – kirysek Sychra[9]
    • Brochis virginiae Burgess, 1993 – kirysek pływacz

Przypisy

  1. ↑ Brochis, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. ↑ Marcelo R. de Britto, Phylogeny of the subfamily Corydoradinae Hoedeman, 1952 (Siluriformes: Callichthyidae), with a definition of its genera, Proceedings of the Academy of Natural Sciences of Philadelphia 153, s. 119-154, 2009.
  3. ↑ a b c d Angelica C. Dias, et al., Phylogenomic analyses in the complex Neotropical subfamily Corydoradinae (Siluriformes: Callichthyidae) with a new classification based on morphological and molecular data, Zoological Journal of the Linnean Society 203 (3), s. 1-31, 2024.
  4. ↑ Brochis sub clade. 1 [online], CorydorasWorld [dostęp 2025-08-01]
  5. ↑ Brochis sub clade. 2 [online], CorydorasWorld [online 2025-08-01]
  6. ↑ Brochis sub clade. 3 [online], CorydorasWorld [dostęp 2025-08-01]
  7. ↑ Brochis sub clade. 4 [online], CorydorasWorld [dostęp 2025-08-01]
  8. ↑ Wally Kahl, Burkard Kahl, Dieter Vogt, Atlas ryb akwariowych, Henryk Garbarczyk (tłum.), Eligiusz Nowakowski (tłum.), Warszawa: Delta W-Z, 2000, s. 108, ISBN 83-7175-260-1.
  9. ↑ a b c d e f g h i j k l Ryby C [online], Akwa Mania [dostęp 2025-08-03]
  10. ↑ Ulrich Schliewen, Wodny świat akwarium, Warszawa: Muza SA, 1998, s. 136, ISBN 83-7079-701-6, OCLC 830134374.