Internetowa Encyklopedia „Wiki”

Coprinopsis argentea


Czernidłówka srebrzysta
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

grzyby

Typ

podstawczaki

Klasa

pieczarniaki

Rząd

pieczarkowce

Rodzina

kruchaweczkowate

Rodzaj

czernidłówka

Gatunek

czernidłówka srebrzysta

Nazwa systematyczna
Coprinopsis argentea (P.D. Orton) Redhead, Vilgalys & Moncalvo
Taxon 50(1): 226 (2001)

Czernidłówka srebrzysta, czernidłak srebrzysty (Coprinopsis argentea (P.D. Orton) Redhead, Vilgalys & Moncalvo) – gatunek grzybów należący do rodziny kruchaweczkowatych (Psathyrellaceae)[1].

Systematyka

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Coprinopsis, Psathyrellaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].

Po raz pierwszy opisał go w 1972 r. Peter Darbishire Orton, nadając mu nazwę Coprinus argenteus. Badania z zakresu filogenetyki molekularnej wykazały, że rodzaj Coprinus nie był taksonem monofiletycznym i należy go rozbić na rodzaje[2]. W 2001 r. Scott Alan Redhead, Rytaj J. Vilgalys i Jean-Marc Moncalvo przenieśli Coprinus argenteus do rodzaju Coprinopsis[1]. W 2025 roku Komisja ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów przy Polskim Towarzystwie Mykologicznym dla rodzaju Coprinopsis zarekomendowała polską nazwę „czernidłówka”[3], nazwa „srebrzysta” jest tłumaczeniem łacińskiej nazwy naukowej[4].

Morfologia

Owocnik

Kapelusz drobny, o średnicy do 15 mm, kulisto-cylindryczny z garbkiem, początkowo szary, potem ochrowy. Resztki osłony w postaci jasnokremowych kłaczków. Trzon biały, o wysokości 5–15 mm i średnicy 1–2 mm[5].

Cechy mikroskopowe

Bazydiospory 4,5–6,2 × 4,5–6 μm, soczewkowate lub w kształcie kolby kukurydzy, z centralną, ciemnobrązową porą rostkową. Podstawki 10–18 × 8–14 μm, 4-zarodnikowe. Cheilocystydy cylindryczne, elipsoidalne lub kręglowate, 15–60 × 8–15 μm. Pleurocystydy podłużnie elipsowate do cylindrycznych, 40–70 × 12–20 μm. Osłona zbudowana ze strzępek o średnicy 3–10 μm[5].

Występowanie

Podano jego występowanie w kilku krajach Europy (Anglia, Węgry, Polska)[5]. Brak go w opracowanej w 2003 roku przez Władysława Wojewodę „Krytycznej liście wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski”[6], ale podano jego stanowiska w późniejszych latach (w Wołosatym w Bieszczadach)[5][4].

Saprotrof[6].

Przypisy

  1. ↑ a b c Index Fungorum [online] [dostęp 2025-02-25] (ang.).
  2. ↑ Scott A. Redhead, R. Vilgalys, J.M. Moncalvo, J. Johnson, I. Hopple, Coprinus Pers. and the Disposition of Coprinus Species sensu lato, „Taxon”, 50 (1), 2001, s. 203–241, DOI: 10.2307/1224525, JSTOR: 1224525 (ang.).
  3. ↑ Rekomendacja nr 4 (2025) Komisji ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologicznego [online], Komisji ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów, 28 stycznia 2025 (pol.).
  4. ↑ a b Coprinopsis argentea (czernidłak srebrzysty) [online] [dostęp 2025-02-25] (pol.).
  5. ↑ a b c d Rare species of the genus Coprinus Pers. s. lato [online], Acta Mycologica, 2011, vol. 46 (1): 27–73 [dostęp 2020-11-10] [zarchiwizowane z adresu 2013-12-13] (ang.).
  6. ↑ a b Władysław Wojewoda, Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003, s. 144–155, ISBN 83-89648-09-1.