Internetowa Encyklopedia „Wiki”

Hymenoscyphus ericae


Hyaloscypha hepaticicola
Ilustracja
Apotecja
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

grzyby

Typ

workowce

Klasa

patyczniaki

Rząd

tocznikowce

Rodzina

przeźroczkowate

Rodzaj

Hyaloscypha

Gatunek

Hyaloscypha hepaticicola

Nazwa systematyczna
Hyaloscypha hepaticicola (Grelet & Croz.) Baral, Huhtinen & J.R. De Sloover
Karstenia 49(1): 7 (2009)
Morfologia

Hyaloscypha hepaticicola (Grelet & Croz.) Baral, Huhtinen & J.R. De Sloover – gatunek grzybów należący do rodziny przeźroczkowatych (Hyaloscyphaceae)[1].

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Hyaloscypha, Hyaloscyphaceae, Helotiales, Leotiomycetidae, Leotiomycetes, Pezizomycotina, Ascomycota, Fungi[1].

Po raz pierwszy opisali go w 1925 roku Louis-Joseph Grélet i André de Crozals, nadając mu nazwę Trichopeziza hepaticicola. Obecną nazwę nadali mu w 2009 r. Hans-Otto Baral, Seppo Huhtinen i Jacques R. De Sloover[1]. Pozostałe synonimy:

  • Hymenoscyphus ericae (D.J. Read) Korf & Kernan 1983
  • Pezizella ericae D.J. Read 1974
  • Pezoloma ericae (D.J. Read) Baral, in Baral & Krieglsteiner 2006
  • Rhizoscyphus ericae (D.J. Read) W.Y. Zhuang & Korf 2004[2].

W 2025 r. Komisja ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów przy Polskim Towarzystwie Mykologicznym zarekomendowała dla synonimu Hymenoscyphus ericae polską nazwę pucharek wrzoścowy[3]. Jest niespójna z aktualną nazwą naukową[1].

Charakterystyka

Hyaloscypha hepaticola jest najlepiej zbadanym mykobiontem na świecie. Występuje głównie w żywych częściach wątrobowców zamieszkujących miejsca wilgotne, takie jak surowa próchnica lub rozkładające się drewno. Te nisze ekologiczne są zamieszkiwane również przez rośliny z rodziny wrzosowatych (Ericaceae). Tworzy krążkowate apotecja z krótkimi wypukłościami strzępek lub bez nich na powierzchni. Powstają w nich 8-zarodnikowe worki z aparatami apikalnymi w odczynniku Melzera amyloidalnymi. Askospory o kształcie od elipsoidalnego do wrzecionowatego, szkliste, bez przegród[4].

Analizy filogenetyczne wykazały, że H. hepaticola jest identyczny genetycznie z wcześniej wyizolowanym z korzeni wrzosu zwyczajnego gatunkiem Rhizoscyphus ericae, który został uznany za jego synonim[4].

Występowanie i siedlisko

Gatunek kosmopolityczny występujący na całym świecie, podano jego stanowiska nawet na Antarktydzie[5]. Występuje również w Polsce (podano go pod różnymi nazwami synonimicznymi)[6].

Grzyb mykoryzowy żyjący w symbiozie z korzeniami roślin z rodziny wrzosowatych i tworzący z nimi mykoryzę erikoidalną[7]. Znacznie jednak częściej izolowany jest z wątrobowców, z którymi również żyje w symbiozie jako ich mykobiont[4].

Przypisy

  1. ↑ a b c d Index Fungorum [online] [dostęp 2024-06-04] (ang.).
  2. ↑ Species Fungorum [online] [dostęp 2024-06-04] (ang.).
  3. ↑ Rekomendacja nr 5 (2025) Komisji ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologicznego [online], Polskie Towarzystwo Mykologiczne [dostęp 2025-09-12].
  4. ↑ a b c J. Fehrer, M. Réblová, V. Bambasová, M. Vohník, The root-symbiotic Rhizoscyphus ericae aggregate and Hyaloscypha (Leotiomycetes) are congeneric: Phylogenetic and experimental evidence, „Studies in Mycology”, 92, 2019, s. 195–225, DOI: 10.1016/j.simyco.2018.10.004 (ang.).
  5. ↑ Występowanie Hyaloscypha hepaticicola na świecie (mapa) [online], gbif.org [dostęp 2024-06-04] (ang.).
  6. ↑ Grzyby makroskopijne Polski w literaturze mikologicznej [online], grzyby.pl [dostęp 2024-06-04].
  7. ↑ T.R. Allen, S.M. Berch, M.L. Berbee T. Millar, Culturing and direct DNA extraction find different fungi from the same ericoid mycorrhizal roots, „New Phytologist”, 160, 2003, s. 255–272.