Internetowa Encyklopedia „Wiki”

Jan Korkozowicz


Jan Korkozowicz
Mieczysław Radek, Barski
Ilustracja
pułkownik dyplomowany piechoty pułkownik dyplomowany piechoty
Pełne imię i nazwisko

Jan Marek Korkozowicz

Data i miejsce urodzenia

7 października 1891
Garwolin

Data i miejsce śmierci

23 marca 1968
Warszawa

Przebieg służby
Lata służby

1914–1945

Siły zbrojne

Wojsko Polskie

Jednostki

3 Dywizja Piechoty Legionów

Stanowiska

dowódca piechoty dywizyjnej

Główne wojny i bitwy

I wojna światowa
wojna polsko-ukraińska
wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa
kampania wrześniowa

Odznaczenia
Delegacja 15 DP u prezydenta RP Ignacego Mościckiego w maju 1935. Czwarty z prawej stoi Jan Korkozowicz.

Jan Marek Korkozowicz[a], ps. Mieczysław Radek (ur. 7 października 1891 w Garwolinie, zm. 23 marca 1968 w Warszawie) – pułkownik dyplomowany piechoty Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys

Urodził się 7 października 1891 w Garwolinie, ówczesnym mieście powiatowym guberni siedleckiej, w rodzinie Justyna i Wiktorii[2][3][4]. W 1911 zdał maturę, a w następnym roku rozpoczął studia w c. k. Szkole Głównej Gleboznawstwa w Wiedniu (niem. k.k. Hochschule für Bodencultur)[5].

1 sierpnia 1914 wstąpił do Legionów Polskich[6]. 11 sierpnia 1917, po kryzysie przysięgowym, został zwolniony z Legionów, po czym podjął podjął służbę w Polskiej Organizacji Wojskowej[2]. Kierował Okręgiem POW Warszawa-Prowincja[2]. W listopadzie 1918 wziął udział z rozbrajaniu Niemców w Warszawie, a następnie wstąpił do Wojska Polskiego[2].

13 grudnia 1918 został formalnie przyjęty do Wojska Polskiego z byłych Legionów Polskich i mianowany porucznikiem w piechocie ze starszeństwem od dnia 2 grudnia 1918[7]. 18 grudnia 1918 ponownie ogłoszono jego przyjęcie do Wojska Polskiego jako Mieczysława Korkozowicza Radka z zatwierdzeniem awansu na porucznika[8]. 20 maja 1919 został przeniesiony z 31 pułku piechoty do 4 pułku piechoty Legionów[9]. 15 stycznia 1920 został szefem Oddziału II Informacyjnego Sztabu Dowództwa Okręgu Generalnego „Kielce”[10][11]. 16 sierpnia tego roku został oddany do dyspozycji Oddziału II Naczelnego Dowództwa WP[12]. Od 19 lutego do 20 kwietnia 1921 pełnił obowiązki dowódcy 4 pp Leg.[13]

1 czerwca 1921, w stopniu majora, nadal pełnił służbę w 4 pp Leg.[14] 10 sierpnia 1921 podpułkownik Józef Kustroń sporządził wniosek na odznaczenie Orderem Virtuti Militari[15]. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu majora ze starszeństwem od 1 czerwca 1919 i 390. lokatą w korpusie oficerów piechoty[16][17][18]. 10 lipca 1922 został zatwierdzony na stanowisku dowódcy batalionu w 36 pułku piechoty w Warszawie[19]. Następnie został przydzielony do Szkoły Podchorążych w Warszawie, a później wrócił do pułku na stanowisko dowódcy II batalionu[20][21]. W 1925 był kwatermistrzem pułku[22]. Z dniem 1 listopada 1925 został powołany do Wyższej Szkoły Wojennej w Warszawie, w charakterze słuchacza Kursu 1925/27[23]. W 1926, w czasie przewrotu majowego, walczył po stronie marszałka Józefa Piłsudskiego w szeregach macierzystego 36 pp. 12 maja z rozkazu dowódcy pułku, pułkownika Kazimierza Sawickiego obsadził przedmoście mostu Kierbedzia od strony Warszawy 7 kompanią i plutonem ckm[24].

12 kwietnia 1927 prezydent RP nadał mu stopień podpułkownika z dniem 1 stycznia 1927 i 33. lokatą w korpusie oficerów piechoty[25][26]. Z dniem 28 października 1927, po ukończeniu kursu i otrzymaniu dyplomu naukowego oficera Sztabu Generalnego, został przeniesiony do kadry oficerów piechoty z równoczesnym przydziałem do 17 Dywizji Piechoty w Gnieźnie na stanowisko szefa sztabu[27][28]. W listopadzie 1928 został przeniesiony służbowo do Dowództwa Okręgu Korpusu Nr IX w Brześciu na stanowisko szefa Oddziału Ogólnego Sztabu[29]. W czerwcu 1930 został przeniesiony do 57 pułku piechoty w Poznaniu na stanowisko zastępcy dowódcy pułku[30]. W grudniu 1930 został przeniesiony do 61 pułku piechoty w Bydgoszczy na stanowisko dowódcy pułku[31][32][33][34][35]. 21 grudnia 1932 prezydent RP nadał mu z dniem 1 stycznia 1933 stopień pułkownika w korpusie oficerów piechoty i 12. lokatą[36][37]. W maju 1938 został mianowany dowódcą piechoty dywizyjnej 3 Dywizji Piechoty Legionów w Zamościu[38]. Od 28 listopada do 7 grudnia 1938 był słuchaczem kursu doskonalenia dla wyższych dowódców w Centrum Wyszkolenia Piechoty w Rembertowie.

W czasie kampanii wrześniowej walczył na stanowisku dowódcy piechoty dywizyjnej 3 DP Leg.[39] O świcie 9 września, po przegranej bitwie pod Iłżą, znalazł się w lesie pod Wólką Dąbrowską między Lipskiem a Ciepielowem[40]. W nocy z 10 na 11 września przeprawił się przez Wisłę[40]. 18 września objął dowództwo 19 Brygady Piechoty, sformowanej w Dorohusku z resztek 19 Dywizji Piechoty[41][42]. Na czele brygady walczył w drugiej bitwie pod Tomaszowem Lubelskim (22–27 września)[43]. Uniknął niewoli i przedostał się na terytorium Królestwa Węgier, gdzie od jesieni 1941 dowodził Związkiem Walki Zbrojnej[2][5]. Jesienią 1942 rozpoczął prace organizacyjne tworząc oddziały powstańcze do akcji AK w kraju[44]. W sierpniu 1945 wrócił do kraju[2][5]. 30 czerwca 1950 r., na swoją prośbę został przeniesiony w stan spoczynku. W międzyczasie, 1 listopada 1949 r. Korkozowicz podjął pracę w Państwowym Przedsiębiorstwie Budowlanym w Warszawie jako starszy księgowy.

Zmarł 23 marca 1968 w Warszawie i został pochowany na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera II B 24, rząd 5, miejsce 9)[45][46].

Był żonaty z Kazimierą (1900–1991)[46].

Ordery i odznaczenia

Zobacz też

Uwagi

  1. ↑ 26 stycznia 1934 ogłoszono sprostowanie imienia płk. dypl. Jana Korkozowicza z „Jan” na „Jan Marek”[1].

Przypisy

  1. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 2 z 26 stycznia 1934, s. 23.
  2. ↑ a b c d e f Janusz Cisek, Ewa Kozłowska, Łukasz Wieczorek: Słownik Legionistów Polskich 1914-1918 : Korkozowicz Jan Marek (Mieczysław), ps. „Mieczysław Radek”. Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku. [dostęp 2024-11-18].
  3. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2024-11-18].
  4. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2024-11-18].
  5. ↑ a b c Drozdowski 2017 ↓, s. 56.
  6. ↑ a b Kolekcja ↓, s. 1.
  7. ↑ Dz. Rozk. Wojsk. Nr 14 z 30 grudnia 1918, poz. 419.
  8. ↑ Dz. Rozk. Wojsk. Nr 2 z 12 stycznia 1919, poz. 55.
  9. ↑ Dz. Rozk. Wojsk. Nr 63 z 7 czerwca 1919, poz. 2010.
  10. ↑ Rozkaz DOGen. Kielce ↓, Nr 5 z 15 stycznia 1920 roku, pkt 11.
  11. ↑ Jarno 2003 ↓, s. 39, 43, 139.
  12. ↑ Rozkaz DOGen. Kielce ↓, Nr 79 z 28 sierpnia 1920 roku, pkt 952.
  13. ↑ Jarno 2003 ↓, s. 202.
  14. ↑ Spis oficerów 1921 ↓, s. 31, 701.
  15. ↑ Korkozowicz Mieczysław ps. Radek. [w:] Kolekcja Orderu Wojennego Virtuti Militari, sygn. I.482.108-11679 [on-line]. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2024-11-18].
  16. ↑ Lista starszeństwa 1922 ↓, s. 33.
  17. ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 403.
  18. ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 346.
  19. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 22 z 22 lipca 1922, s. 548.
  20. ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 230, 1505.
  21. ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 214.
  22. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 55 z 22 maja 1925, s. 270.
  23. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 115 z 30 października 1925, s. 621.
  24. ↑ Sprawozdanie z akcji 36 pp w dniach 12–14 V 26. [w:] Komisja Likwidacyjna Generała Lucjana Żeligowskiego, sygn. 701/4/8, s. 124–128 [on-line]. Instytut Józefa Piłsudskiego w Ameryce, 1926-05-20. [dostęp 2024-11-18].
  25. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 13 z 20 kwietnia 1927, s. 117.
  26. ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 167.
  27. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 25 z 31 października 1927, s. 295.
  28. ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 118.
  29. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 14 z 5 listopada 1928, s. 355.
  30. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 11 z 18 czerwca 1930, s. 206.
  31. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 1 z 28 stycznia 1931, s. 9.
  32. ↑ Lista oficerów dyplomowanych 1931 ↓, s. 6.
  33. ↑ Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 20, 589.
  34. ↑ Lista starszeństwa 1933 ↓, s. 7.
  35. ↑ Lista starszeństwa 1935 ↓, s. 7.
  36. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 14 z 22 grudnia 1932, s. 467.
  37. ↑ Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 9, w marcu 1939 zajmował 10. lokatę.
  38. ↑ Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 531.
  39. ↑ Głowacki 1986 ↓, s. 54, 302.
  40. ↑ a b Głowacki 1986 ↓, s. 54.
  41. ↑ Głowacki 1986 ↓, s. 173, 346.
  42. ↑ Bieliński 2017 ↓, s. 91.
  43. ↑ Głowacki 1986 ↓, s. 197.
  44. ↑ Piotr Matusak, Plany odtworzenia WP przez ruch oporu poza granicami ziem polskich w latach 1939–1945, s. 316. Andrzej Przewoźnik, Polacy w Królestwie Węgier 1939–1945, ISBN 963-86671-4-1, s. 316.
  45. ↑ Głowacki 1986 ↓, s. 346.
  46. ↑ a b Jan Korkozowicz. Zarząd Cmentarzy Komunalnych w Warszawie. [dostęp 2024-11-18].
  47. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 2 z 6 stycznia 1923, s. – 17 wskazany jako Korkozowicz (Radek) Mieczysław.
  48. ↑ Wykaz odznaczonych orderem wojskowym „Virtuti Militari“ V kl. oficerów i szeregowych z b. 4-go pułku piechoty Legjonów Polskich., „Żołnierz Polski” (28 (307)), zbrojownia.cbw.wp.mil.pl, 9 lipca 1922, s. 15 [dostęp 2025-06-09], Cytat: mjr. Korkozowicz-Radek Mieczysław (pol.).
  49. ↑ M.P. z 1931 r. Nr 18, poz. 31 (ISAP).
  50. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2024-11-18].
  51. ↑ Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2024-11-18].
  52. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 2 z 19 marca 1931, s. 64.
  53. ↑ M.P. z 1936 r. Nr 263, poz. 468 (ISAP).
  54. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 2 z 11 listopada 1936, s. 17.
  55. ↑ Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 20.
  56. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 19 z 8 lipca 1922, s. 483.
  57. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 31 z 16 września 1922, s. 664.
  58. ↑ Monitor Polski nr 260, poz. 634. 1928-11-10. [dostęp 2024-11-18].
  59. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 15 z 11 listopada 1928, s. 404.

Bibliografia