Internetowa Encyklopedia „Wiki”

Karol Rudolf


Karol Stefan Rudolf
generał brygady generał brygady
Data i miejsce urodzenia

8 lipca 1886[1]
Zawada, Austro-Węgry

Data i miejsce śmierci

11 lipca 1952[1]
Warszawa, PRL

Przebieg służby
Lata służby

1914–1949

Siły zbrojne

Armia Austro-Węgier
Wojsko Polskie
ludowe Wojsko Polskie

Jednostki

Departament Intendentury Ministerstwa Spraw Wojskowych

Stanowiska

zastępca szefa departamentu
szef departamentu

Główne wojny i bitwy

I wojna światowa,
II wojna światowa:

Odznaczenia
Grób Karola Rudolfa na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach

Karol Stefan Rudolf (ur. 8 lipca 1886 w Zawadzie k. Dębicy, zm. 11 lipca 1952 w Warszawie) – doktor prawa, szef Departamentu Intendentury Ministerstwa Spraw Wojskowych, generał brygady Wojska Polskiego, wieloletni wiceprezes klubu Legia Warszawa, a po wojnie jej pierwszy prezes.

Życiorys

Urodził się w Zawadzie w województwie podkarpackim w rodzinie kolejarza Karola i Julii z Pycińskich. Ukończył Szkołę Podstawową w Zawadzie, a następnie cesarskie i królewskie Gimnazjum im. Franciszka Józefa – obecnie I Liceum Ogólnokształcące im. Króla Władysława Jagiełły w Dębicy oraz wydział prawa UJ i Wyższą Szkołę Intendentury[2]. Był członkiem organizacji Strzelec w Dębicy.

Po wybuchu I wojny światowej, od sierpnia 1914 roku w I Brygadzie Legionów Polskich, następnie walczył w 6 pułku III Brygady Legionów Polskich[3]. 23 sierpnia 1915 roku uzyskał stopień chorążego, a 1 lipca 1916 roku stopień podporucznika rachunkowego Legionów Polskich[4]. Brygada walczyła na froncie wołyńskim aż do jesieni 1916, w tym między innymi w bitwie pod Kostiuchnówką. Tam w marcu 1916 roku powołano piłkarską drużynę legionową, która była początkiem Wojskowego Klubu Sportowego Legia Warszawa. Wtedy zapewne młody Rudolf zaangażował się w działalność klubu i całe życie pozostał mu wierny. Za udział w walkach został odznaczony dwukrotnie Krzyżem Walecznych[5]. W lutym 1918 roku internowany w Witkowicach, następnie w POW we Lwowie, od 1 listopada 1918 w 4 pułku piechoty Legionów[2].

Po wojnie jako podpułkownik intendentury, doktor prawa pracował w Ministerstwie Spraw Wojskowych w Biurze Szefa Administracji Armii[5]. W lipcu 1924 roku został przydzielony do Dowództwa Okręgu Korpusu Nr II w Lublinie na stanowisko szefa Szefostwa Intendentury[6]. W tym samym roku, w następstwie reorganizacji dowództw okręgów korpusów, został szefem 2 Okręgowego Szefostwa Intendentury w Lublinie. 1 grudnia 1924 roku został mianowany pułkownikiem ze starszeństwem z dniem 15 sierpnia 1924 roku i 4. lokatą w korpusie oficerów intendentów[7]. 23 grudnia 1927 roku został wyznaczony na stanowisko zastępcy szefa Departamentu Intendentury Ministerstwa Spraw Wojskowych[8]. Później został pierwszym zastępcą szefa tego departamentu[9], a później szefem tego Departamentu.

Mieszkał w Domu Generalskim przy alei Szucha 16. Był to luksusowy dom dla oficerów wyższych szarż, zrzeszonych w spółdzielni „Proporzec”, zaprojektowany przez postępowego architekta prof. Edgara Norwetha. W 1929 roku ukazała się obszerna praca zbiorowa pod kierunkiem płk. dra Karola Rudolfa Dziesięciolecie intendentury Polskiej Siły Zbrojnej 1918–1928.

Karol Rudolf znany był jako jeden z najaktywniejszych działaczy WKS Legii Warszawa. Był jej długoletnim wiceprezesem w okresie międzywojennym. W latach 1933–1934 pełnił funkcję wiceprezesa administracyjnego Polskiego Związki Piłki Nożnej, a za prezesury płk. Glabisza był delegatem PZPN do Związku Polskich Związków Sportowych i przewodniczącym Komisji Rewizyjnej PZPN[10].

Brał udział w II wojnie światowej. Od 1941 roku przebywał w obozie jenieckim oficerów Wojska Polskiego w Oflagu VI E Dorsten w grupie pułkowników baraku trzeciego (nr obozowy 272).

Był pracownikiem Ministerstwa Obrony Narodowej. Nie do końca znana jest rola płka Rudolfa w odbudowie przedwojennego klubu Legia. Według źródeł klubowych płk Rudolf, płk Stanisław Więcek, ppłk Juliusz Neuding, a także por. Henryk Czarnik – przedwojenny piłkarz Legii, którego Rudolf był ojczymem – mieli reaktywować WKS Legia[11][12]. W klubowych materiałach podaje się wręcz informację, że Rudolf w okresie od czerwca 1945 do 16 lutego 1946 roku pełnił funkcję pierwszego powojennego prezesa Legii. Materiały IPN i notatki prasowe mówią jednak wyraźnie, że Rudolf powrócił do Warszawy z Dorsten dopiero 16 listopada. Fałszerstwo zostało prawdopodobnie dokonane przez redaktorów monografii poświęconej 60-leciu Legii Warszawa i miało na celu umniejszenia roli komunistycznych działaczy w reaktywacji klubu[13][14]. Nie zmienia to faktu, że płk Rudolf na pewno działał na rzecz powojennej Legii w późniejszym okresie. W dniu 16 lutego 1946 r. został wybrany wiceprezesem do spraw organizacyjnych klubu[15][16]. Z kolei dnia 12 czerwca 1946 r. przed meczem Legii z IFK Norrköping osobiście witał przedstawicieli szwedzkiego klubu, co potwierdza zachowana dokumentacja fotograficzna[17]. Osobiście zaangażował się też w odbudowę sekcji motocyklowej[18]. Rudolf został przeniesiony z rodziną z domu generalskiego do odległej dzielnicy Wierzbno. 21 lipca 1946 roku otrzymał stopień generała brygady. W latach 1946–1947 szef Departamentu Finansów MON, potem Departamentu Finansowo-Budżetowego MON. 15 grudnia 1949 roku zwolniony z zawodowej służby wojskowej i 20 stycznia 1950 roku ze względu na wiek i stan zdrowia przeszedł w stan spoczynku. Pracował w Zakładach Tytoniowych. W 1949 roku jako wdowiec ożenił się z wdową po swoim przyjacielu z rodzinnej Zawady płk. Józefie Rymucie, który zginął tragicznie podczas ćwiczeń artyleryjskich w roku 1946.

Był mężem Marii z Matejów (1885–1948)[2][19].

Zmarł w Warszawie w 1952 roku. Spoczywa w Alei Zasłużonych na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera A25-tuje-21)[19].

Awanse

  • chorąży Legionów Polskich (23.08.1915)
  • podporucznik rachunkowy Legionów Polskich (1.07.1916)
  • podpułkownik intendentury (po I wojnie)
  • pułkownik intendentury ze starszeństwem z dniem 15.08.1924[20]
  • generał brygady (21 lipca 1946)

Ordery i odznaczenia

Przypisy

  1. ↑ a b Wyszukiwarka cmentarna - Warszawskie cmentarze [online], www.cmentarzekomunalne.com.pl [dostęp 2017-11-15] (pol.).
  2. ↑ a b c d e f g h Stanisław Łoza (red.): Czy wiesz kto to jest? Uzupełnienia i sprostowania. Warszawa: 1939, s. 263. [dostęp 2021-08-11].
  3. ↑ Lista oficerów Brygad Legionowych ze stanu 1 IV 1916.
  4. ↑ Lista starszeństwa oficerów Legionów Polskich w dniu oddania Legionów Polskich Wojsku Polskiemu, Warszawa 1917, s. 66.
  5. ↑ a b „Rocznik Oficerski” 1923, s. 15.
  6. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 64 z 8 lipca 1924 roku, s. 375.
  7. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 131 z 17 grudnia 1924 roku, s. 731.
  8. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 28 z 23 grudnia 1927 roku, s. 363.
  9. ↑ Karol Rudolf, Dziesięciolecie Intendentury Polskiej Siły Zbrojnej 1918–1928, s. 541.
  10. ↑ Stanisław Mielech, Sportowe sprawy i sprawki, s.130–131.
  11. ↑ Stanisław Mielech: Sportowe sprawy i sprawki. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1963, s. 305.
  12. ↑ Kazimierz Górski, Andrzej Konieczny: Pół wieku z piłką. Warszawa: "Sport i Turystyka", 1985, s. 59. ISBN 978-83-217-2569-7.
  13. ↑ WKS czy Legia? Biuletyny WOZPN 1945-46 [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-30)]
  14. ↑ Robert Gawkowski, Futbol dawnej Warszawy, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2013 [dostęp z dnia: 2016-03-30].
  15. ↑ Historia 1941-1950. Legia Warszawa - Strona oficjalna. [dostęp 2025-01-30]. (pol.).
  16. ↑ PŁK. NARBUTT został wybrany prezesem WKS „Legia". Wiceprezesami zostali płk. Rudolf, Ziemian, sekretarzem kpt. Czarnik, skarbnikiem kpt. Better.. „Życie Warszawy : pismo codzienne, nr 54”, s. 6, 1946-02-23. [dostęp 2025-02-07]. (pol.). 
  17. ↑ Andrzej Gowarzewski i inni: Legia najlepsza jest: prawie 100 lat prawdziwej historii. Katowice: Wydawnictwo GiA, 2013, s. 40. ISBN 978-83-88232-37-4.
  18. ↑ Raid Motocyklowy WKS Legia. „Echo Stadionu : tygodnik sportowy : dodatek do "Kuriera Codziennego". 1946, nr 24 (12 czerwca 1946)”. s. 2. Cytat: Raid odbył się pod opieką w.-prezesa Legii pułk. Rudolfa. 
  19. ↑ a b Wyszukiwarka cmentarna - Warszawskie cmentarze
  20. ↑ a b „Rocznik oficerski” 1932, s. 313.
  21. ↑ M.P. z 1931 r. Nr 132, poz. 199 (ISAP) „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”.
  22. ↑ M.P. 1928 r. nr 260, poz. 634 „w uznaniu zasług, położonych na polu pracy w poszczególnych działach wojskowości”.
  23. ↑ Zarządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej. „Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych”. Nr 2, s. 21, 11 listopada 1936. 

Bibliografia