Zhu De
Zhu De (1955) | |
| Data i miejsce urodzenia |
1 grudnia 1886 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |
| Przebieg służby | |
| Lata służby |
1927–1976 |
| Siły zbrojne | |
| Główne wojny i bitwy | |
| Praca poza służbą wojskową |
działacz polityczny |
| Odznaczenia | |
| Nazwisko chińskie | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||
| Głowa państwa Chińskiej Republiki Ludowej[a] | |
| Okres |
od 17 stycznia 1975 |
|---|---|
| Przynależność polityczna | |
| Poprzednik | |
| Następca | |
| Wiceprzewodniczący Chińskiej Republiki Ludowej | |
| Okres |
od 27 września 1954 |
| Przynależność polityczna | |
| Następca | |
| Wiceprzewodniczący Komunistycznej Partii Chin | |
| Okres |
od 28 września 1956 |
| Przynależność polityczna | |
| Przewodniczący Stałego Komitetu Ogólnochińskiego Zgromadzenia Przedstawicieli Ludowych | |
| Okres |
od 28 kwietnia 1959 |
| Przynależność polityczna | |
| Poprzednik | |
| Następca |
Song Qingling (p.o.) |
Zhu De (ur. 1 grudnia 1886, zm. 6 lipca 1976) – chiński wojskowy i polityk, jeden z twórców Chińskiej Armii Ludowo-Wyzwoleńczej, marszałek ChRL.
Życiorys
Początkowo służył w armii cesarskiej w prowincji Junnan; po wybuchu rewolucji Xinhai w 1911 walczył po stronie republikańskiej. W latach 1916–1921 był jednym z militarystów działających w Syczuanie, następnie w 1922 wstąpił do Komunistycznej Partii Chin.
Wziął udział w powstaniu w Nanchangu, a po jego upadku przeszedł z niewielkim oddziałem na południe, gdzie spotkał Mao Zedonga[1], któremu następnie pomagał zorganizować bazy partyzanckie w prowincji Jiangxi w latach 1927–1934. Był faktycznym dowódcą wojskowym chińskich komunistów (mówiono wtedy o „oddziałach Zhu-Mao”), a od 1931 zasiadał w Biurze Politycznym KPCh. W okresie Wielkiego Marszu poparł konkurenta Mao, Zhanga Guotao, ale po dojściu do Yan’anu i objęciu przez Mao funkcji przewodniczącego Komunistycznej Partii Chin pojednał się z nim. W czasie wojny z Japonią w latach 1937–1945 dowodził siłami komunistycznymi walczącymi pod nazwą 8 Armii jako część armii narodowej. W czasie wojny domowej z Kuomintangiem w latach 1946–1950 był głównodowodzącym Chińskiej Armii Ludowo-Wyzwoleńczej.
W 1955 został pierwszym z dziesięciu marszałków ChRL, był pierwszym ministrem obrony ChRL. Odsunięty od funkcji kierowniczych w okresie rewolucji kulturalnej za odmowę upolitycznienia armii i represjonowany. Dzięki wstawiennictwu Zhou Enlaia przywrócony do łask po śmierci Chen Yi w 1972.
W okresie pomiędzy 17 stycznia 1975 a 6 lipca 1976 sprawował funkcję Przewodniczącego Stałego Komitetu Ogólnochińskiego Zgromadzenia Przedstawicieli Ludowych, będąc formalnie głową państwa.
Jego biografię opracowywała Agnes Smedley, która przekazała mu testamentem cały swój majątek[2].
Odznaczenia
- Krzyż Wielki Orderu Królewskiego Kambodży – Kambodża, 1964[3]
- Order Gwiazdy Indonezji II klasy – Indonezja, 1961[4]
Uwagi
Przypisy
- ↑ Clarence Martin Wilbur, The Nationalist Revolution: from Canton to Nanking, 1923-28, [w:] Denis Twitchett, The Cambridge history of China, Cambridge England New York: Cambridge University Press, 1978, s. 674–675, ISBN 978-0-521-23541-9 (ang.).
- ↑ Norman Polmar, Thomas Benton Allen, Księga szpiegów. Encyklopedia, Warszawa: Wydawnictwo MAGNUM, 2000, ISBN 83-85852-27-1.
- ↑ 中柬两国联合公报在京签字, „Renmin Ribao”, 6 października 1964 [dostęp 2026-10-05] (chiń.).
- ↑ 1961年6月15日人民日报 第1版, „Renmin Ribao”, 15 czerwca 1961 [dostęp 2026-10-05] (chiń.).
Bibliografia
- Jakub Polit, Chiny, Warszawa: Wydawnictwo Trio, 2004, ISBN 83-88542-68-0.