Reinhard Selten
| Państwo działania | |
|---|---|
| Data i miejsce urodzenia |
5 października 1930 |
| Data i miejsce śmierci |
23 sierpnia 2016 |
| doktor | |
| Specjalność: ekonomia | |
| Alma Mater | |
| Nauczyciel akademicki | |
| Uczelnia | |
| Stanowisko |
profesor |
| Odznaczenia | |
| Nagrody | |
|
| |

Reinhard Justus Reginald Selten (ur. 5 października 1930 we Wrocławiu, zm. 23 sierpnia 2016 w Poznaniu[1]) – niemiecki ekonomista, laureat Nagrody Banku Szwecji im. Alfreda Nobla w dziedzinie ekonomii w 1994 roku.
Życiorys
Urodził się w rodzinie niemiecko-żydowskiej, został ochrzczony jako protestant. Jego ojciec Adolf Selten był świeckim Żydem, choć niewidomy, prowadził dobrze prosperującą wypożyczalnię czasopism, zmarł w 1942 r. Matka Käthe z d. Luther; była niemiecką protestantką[2][3]. Reinhard Selten w końcu wojny wraz z matką i rodzeństwem wyjechał z Wrocławia jednym z ostatnich pociągów[3] na zachód: przez Saksonię i Austrię ostatecznie do Hesji, gdzie w Melsungen w latach 1947–1951 uczęszczał do szkoły średniej.
W 1951 roku rozpoczął studia, w 1955 roku uzyskując Vordiplom (odpowiednik licencjatu) z matematyki, a w 1957 roku tytuł magistra na Uniwersytecie we Frankfurcie. W 1961 roku na tej samej uczelni obronił doktorat pt. Bewertung von n-Personenspielen w dziedzinie matematyki[4][5].
W 1965 roku w swojej pracy zatytułowanej Spieltheoretische Behandlung eines Oligopolmodells mit Nachfrageträgheit wprowadził koncept doskonałej równowagi Nasha w podgrach.
W roku akademickim 1967–1968 był profesorem wizytującym w business school Uniwersytetu Kalifornijskiego w Berkeley, w 1970 r. opublikowano jego rozprawę habilitacyjną. Od 1972 roku wykładał na Uniwersytecie w Bielefeld, dziesięć lat później został profesorem nauk ekonomicznych na Uniwersytecie w Bonn.
W swojej pracy zajmował się m.in. teorią gier, gdzie wprowadził pojęcie równowagi doskonałej. Słynie także z prac nad ograniczoną racjonalnością, jest uznawany za jednego z ojców ekonomii eksperymentalnej[6]. W 1994 roku za osiągnięcia w dziedzinie teorii gier otrzymał wraz z Johnem Harsanyim i Johnem Nashem Nagrodę Banku Szwecji im. Alfreda Nobla w dziedzinie ekonomii. W 2006 odznaczony Pour le Mérite za Naukę i Sztukę[7].
W ostatnich latach był emerytowanym profesorem Uniwersytetu w Bonn.
Był także wielkim popularyzatorem języka esperanto i propagatorem idei języka międzynarodowego. W 1959 r. ożenił się z Elisabeth Langreiner, którą poznał w ruchu esperanckim[2].
Po śmierci żony w 2014 r. ożenił się ponownie, a następnie przeniósł do Poznania[2]. Został pochowany na cmentarzu na Miłostowie w Poznaniu (pole 49, kwatera 3, rząd 6, grób 10)[8].
Wybrane publikacje
- Reinhard Selten. The Chain Store Paradox. „Theory and Decision”. 9 (2), s. 127–159, 1978. [dostęp 2015-09-11].
Wyróżnienia
- Doktor honoris causa Uniwersytetu w Bielefieldzie (1989)
- Doktor honoris causa Uniwersytetu im. Johanna Wolfganga Goethego we Frankfurcie nad Menem (1991)
- Doktor honoris causa Uniwersytetu w Grazu (1996)
- Doktor honoris causa Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu (1996)[9]
- Doktor honoris causa Uniwersytetu w Szanghaju (1996)
- Doktor honoris causa Uniwersytetu Georga-Augusta w Getyndze (2009)
- Doktor honoris causa Uniwersytetu w Białymstoku (2010)[10][11].
Przypisy
- ↑ David Henry, Reinhard Selten, economist who won a Nobel for work on game theory, dies at 85 [online], washingtonpost.com, 1 września 2016 [dostęp 2016-09-01] [zarchiwizowane z adresu 2016-09-02] (ang.).
- ↑ a b c Szymon Paź: „Piękny umysł”. Zrewolucjonizował ekonomię i dostał za to Nobla. Prof. Reinhard Selten ostatnie miesiące życia spędził w Poznaniu. gloswielkopolski.pl, 2026-10-05. [dostęp 2026-10-12]. (pol.).
- ↑ a b J. J. O’Connor; E. F. Robertson: Reinhard Selten. 2010-11. [dostęp 2026-10-12]. [zarchiwizowane z tego adresu (2022-10-17)]. (ang.).
- ↑ Reinhard Selten, Autobiografia Noblowska [online], www.nobelprize.org [dostęp 2017-06-13] (ang.).
- ↑ Reinhard Selten – The Mathematics Genealogy Project [online], www.genealogy.math.ndsu.nodak.edu [dostęp 2017-06-13].
- ↑ Marcin Malawski, Reinhard Selten, „Decyzje”, 4, grudzień 2015 [dostęp 2017-12-27] (pol.).
- ↑ Reinhard Selten. orden-pourlemerite.de. [dostęp 2025-04-24]. (niem.).
- ↑ Cmentarze miasta Poznania.
- ↑ Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu – Doktorzy honoris causa Uczelni [online], www.ue.wroc.pl [dostęp 2017-06-13] [zarchiwizowane z adresu 2020-10-21] (pol.).
- ↑ Reinhard Selten (1930–2016) / Uniwersytet w Białymstoku [online], uwb.edu.pl [dostęp 2023-03-06].
- ↑ Prof. Reinhard Selten będzie doktorem honoris causa UwB [dostęp 2010-08-24].